Yusuf Çağlar - Güldüğün Yerlere Göçelim

 Yalın, naif, sıradanlığın sarsıcı damgasını, çocukluğun ışık huzmesini taşıyan dizeler okuyanın gönlünü okşuyor. Diğer yandan yanyana sıralandığında bu dizeler, konuşma diline yakınlaşması şiirsellik konusunda soru işaretleri yaratıyor.

güldü / güpegündüz // kement oldu gülüşü/gök, yüzünü düşürdü gözlerine // kalbim. gölgesine sığındı gülüşünün

gökyüzü sen kokuyor/ellerim/aklım fikrim/üstüm başım sen/bende kalsın/yadigar

çocukluğuma akıyorsun
tanrıya inanmak gibi
tam kalbimin üzerinde
sevincim oluyorsun
tomurcuklar açılıyor
kapılar pencereler...
hadi
yollar ışıl ışıl
güldüğün yerlere göçelim

yağmurlu bir yolculukta/otobüs camlarına düşen/bir mayıs damlasıydın/seni düşündüm

avluda/akasya ağacının altında/çalı çırpı/yanında ocak/üstünde güneş/annemin avucunda/sıcak bir somun ekmek/güldü. tastamam oldu dünya

beni bırakma zamana/ uçup giden zamana / beni uçup giden zamanlardan al

Lamb of God - As the Palaces Burn (2003)

 Seksi bir albüm bu. Ve garip ve 24 sene sonrasında dahi kulağa böyle geliyor. Açıkçası seksapeli yüksek yırtıcı ve sert vokali müzikle çok bağdaştıramadım. Bazen daha primitif aşamada bir black metali andırıyor vokal. Müzikte thrash etkisi duysak da tam gruuvi havasında. Hardkor dur kalklar da var, benzer bir deseni tekrarlasa da. Gruuvi metal denen tür ile ilişkim gel gitli. Bazen öyle bazen böyle. Burada da farklı bir şey yaşamadık çok şükür. Bu işi ise alternatif modern metal olarak nitelendiriyorum. Bir şeytan tüyü var, devamını dinlemek için gıdıklayan.

7,0/10

Moğollar - Anadolu Pop (1971 Danses et rythmes de la Turquie d'hier à aujourd'hui)

 Yine pek karışık işler. 1971'de Fransızca isimle basılıyor kayıt ilk kez. Dünyaya açılma olsa gerek, niyet okuma gafletine düşersek. Ama çoğu enstrümental ki Anadolu çalgıları ve türkü yorumları ile bunlar zor hedefler tabi. Bir kaç sene sonra da Anadolu Pop adı ile Türkiye'de basılıyor kayıt. Davullar, zurnalar, halaylar, coşkular hey hey hey. Lorke, lorke, Ilgaz Anadolu'nun bir yüce dağısın, yerli film müzikleri (Ağrı Dağı Efsanesi ki tiyatro oyununu izlemeyi de iple çekiyorum) , saykedelik selamlar, ha bir eksik kalaydın horon, Çığrık'ın sözü ve nihayetinde kabak kemani. Albümün etkili yolculuğu böyle ilerliyor. Zamanın acımasız saldırısına karşı ise bir adım geride savunmada.

8,0/10

Father John Misty - Mahashmashana (2024)

 Barok pop ile folk arasında bir köprü diyeyim, siz deyin bir harman. Genelleştirirsek bu bir indie albüm. Country ritimleriyle , üflemeli yaylı telli çeşit çeşit çalgılarıyla, hikayeciliğiyle işte böyle. Sanatçı arkadaş belki de eleştirel bir şekilde, çocukluğunun bağnaz hristiyan bir ailede yetiştirilmesine inat, sahne adı olarak papaz efendiyi benimsemiş. Albüme adını veren şarkı yavaş yavaş ruhani bir coşkuya evrilen dokuz dakikalık epik bir şarkı. Albümün üst seviye anlarından birine daha başlarda tanık oluyoruz. Diğer şarkılar da Mahaşmaşana kadar olmasa da yeni dönem 2-3 dakikalık parçalardan daha uzun bir süreye sahip. Yarı saykedelik indie bir tarafı da belirginleştiriyor bu durum yani. Temponun arttığı hatta dansa vardığı nostaljik I Guess Time falan falan da albümün diğer iyi şarkısı olsa gerek. Sanırım narin kalplerin daha bir sevdiği bir çalışma olmuş.

7,25/10

Richard G. Hovannisian (ed) - Tarihi Kentler ve Ermeniler: Van

 Ermeni tarihinde önemli bir yer tutan şehirlerden Van ile ilgili bu derleme, bir kaç yüzyıllık kısa bir süre için bağımsızlığını kazanmış Vasburagan krallığı tarihi ile açılıyor. Van aynı zamanda Urartuların da anayurdu. Ermeniler bu halkın geçmişini veya çok milletli krallığını tarihsel olarak sahiplense de eser etnografik açıdan bunu tartışmıyor. Van kenti antik çağlardan günümüze farklı egemenlikler altında mimari, kültürel ve sosyal açılardan irdelenmiş. Güneydeki Kürtlerle çatışmalı ilişkiler ve nüfusa dair demografik araştırmalar da diğer makalelerin konusu. Buradan da uluslaşma süreci ile birlikte gelişen patrikliğin propagandası, edebiyata etkisi, tehcir ve katliamlar sonrasında Türk propagandası ayrı ayrı konu edilmiş. Van merkezi ayaklanma ile bir süreliğine Ermenilerin eline geçmesi ve Rus ordusunun ve doğu Ermenilerin desteğiyle ayakta durduktan sonra terkedilerek nüfusun büyük kısmının ülke dışına çıkabilmesiyle biliniyor . Bu yaşananlar bir yandan Ermenilerin Ruslarla dayanışma içinde ihanetine örnek gösterilirken diğer yandan da çoktan artmaya başlamış kırsaldaki katliamlara cevaben direniş odaklı olduklarına dair bir savunmayı da içermekte. Dolaylı olarak ise merkezdeki Türk ve Kürtlerin kıyıma uğratılmasının bahsi geçiyor. Bu derlemenin en ilginç yazılarından biri ise kendi ülkesinde sansüre ve baskılara uğrayan Ermeni yazar Kurken Mahari ve onun Van direnişini arkaplan olarak alan hayli sansasyonal romanı hakkında olanı.

Kampfar - Mellom skogkledde aaser (1997)

 Kalbür üstü müzik yapan amma ve de lakin bombalar gibim çıkış yapamamış İskandinav black metal gruplarından Kampfar'ı daha önce dinlediğime yeminler edebilirdim. Bayağı bir kafa yorunca Keep of Kalessin ile karıştırdığımı anladım. Fark şu ki Kampfar'da viking kanı çok daha güçlü akıyor. Bu debüğ albümde ful folkakustik bi bölüm bile yer bulmuş. Ara ara araya giren bariton vokal ve melodilere hiç girmiyorum. Etkileyici olan bir nokta ise trompet gibi tınlayan düzenlemeler. Hiç yabancısı değil elbet bu sound türe, ama çağdaşların noksanlığında özlemişiz. Diğeri ise bastırılarak telaffuz edilen r'nin güzelliği, rrr! 

Bir on sene önce, tür ile bu kadar hem ve de hal olmamışken bende ederi daha yüksek olabilirdi. Bugün biraz bağışıklığım var sanırım. 

6,75/10

Karenn - Grapefruit Regret (2019)

 Isınmakta çok zorlandığım bir albüm oldu bu. Soğuk ve duygusuz ritimlerden belki. Ki özelliği bu. Endüstriyel tekno tabiriyle tanımlansa da sesinde organize sanayi kısmı biraz zayıf. Çatırtulu çuturtulu daha ağır emtia sanayiye alışığız ondandır. Ritim tarafı dinamik ve güçlü. Kaydın tür içinde neden gürültü patırtı uyandırdığını anlamak mümkün. Ve de kaçınılmaz olan lakin gelecek, benim tarzım sayılmaz. Sevenler için biçilmiş kaftan.

6,75-/10

Bill Evans Trio - Sunday at the Village Vanguard (1961)

 Hemen sonraki sene çıkan Waltz for Debby aklımda iyi bir yer tutmuşken bu albüm niye ters bir intiba bıraktı, demek değişen benim. Aslında bu da naif ve soft bir ses iletiyor dinleyene. Bill Evans piyano başında. Süpürülen bir bateri ve albüm kapağında da isminin yeralmasını hak eden ve besteleriyle de esere katkıda bulunan kontrbasçı Scott LaFaro var. Kadro bu kadar, minimal, üçlü demişler zaten. Bu arada kontrbasın tellerini vuran arkadaş hayatını kaybettiği 25 yaşına kadar Bill Evans'ın yanısıra Ornette Coleman ile de kayıtlar yapacak maharetteymiş. Bu canlı kayıtta kadeh şıkırtıları, fısıldaşmalar, mırıldanmalar ve alkışları duysak da ana ses boğulmuyor, tam tersine özgünlüğüne katkıda bulunuyor. Caz dinleyicisinin saygısına tanık oluyoruz. Müzik ise kelebek gibi, sorun bu. Uçuyor gidiyor, tutana helal olsun, gidene aşk olsun. Arka fon müziğin ötesine geçememesi yazık. Ayrıca anladığım kadarıyla kontrbas çok da etkilendiğim bir enstrüman değil-miş.

6,75-/10

Savatage - Handful of Rain (1994)

 Savatage soundunu 90'lara göre modernleşmiş, heavy metalin sınırlarını genişletmiş bu albüm ile. O günün enerjisini de yakalamış. İyi de yapmışlar. Bugün dahi taklit edilen 80'lerin tarzına sağlam bir alternatif olmuşlar. Bu yeni, yeni dediysek 30 sene öncesi (evet saf heavy metal pek gelişebilen, ilerleyebilen bir çizgiye sahip değil) eğilimi pek sevdim. Ufak ufak abartıları var tabi, hoş görülebilecek. Taunting Cobras misal sevilen bir parça olsa da grubu temsil etmeye layık değil. Diğer bir değişiklik ise Cris Oliva'nın ölümü ardından kaydedilen ilk çalışma olması. Operatik ve melodik hattın gitar tonlarında sertleşerek dengeli bir şekilde bir üst evreye çıkarılmış olması oldukça hoş ve hatta Sirens ve Gutter Ballet ardından beni heyecanlandıran ilk kayıtları. Kötü yanı ise bir kaç istisna dışında yani hepi topu 3-4 parça dinliyormuşuz gibi benzerlikler var.

Bu arada Behemoth konseri yasaklanmış, bileti için son ana kadar bekledim zira yasaklanacağını adım gibi biliyordum. Hedonist metalik kitle kendini boşuna kandırmasın, bosphorus da farklı olmayacak. Bol keseden tahliller yapan saf solcular safına düşmeyelim ama şeriatçı yarı faşist bir darbe rejiminin uygulamaları artık bu. Politikadan kültüre her alanda baskılar yoğunlaşacak. Daha iyiye gitmeyeceği kesin en azından. Sinip Kadıköy gettosunda dedikodu kazanı döndürmek dışında bir şey yapılacağı da yok.

8,0/10

Black Sabbath - Sabbath Bloody Sabbath (1973)

 Linç edilmeyeceksem eğer gerçekleri açıklamanın zamanı geldi: Müteveffa Ozzy dayının sesini çok sevmem ve Black Sabbath'ın ilk iki albümünden sonrası beni pek de etkilemez. Sıradaki bu beşinci de farklı değil. Hard rock çizgisine daha yakın bir kerem. Metalcilerin en sevdiği riffler , sololar kavramsal olarak pek yer tutsa da benim gönlümde yer edemedi. İyi has sıkı bir albüm ama ötesi yok. En aykırı sesiyle Who Are You daha ilginç vallahi. Ha, Ozzy dayının ölüsü bile bu albümü ortalamanın üzerine çeker. Öyle de oldu, Allah rahmet etsin.

7,50-/10

Mehmet Süreyya Karakurt - Devrimci Yol Hareketi

 74-80 arasındaki istisnai dönemi sosyolojik açıdan derinlemesine araştıran eser, dağınık değerlendirmeler bir yana bırakılırsa bu kadar derli toplusuna pek rastlanmayan bir örnek oluşturuyor. Polemiklere de neden olan yapıt konu olarak o zamanın en kitlesel sol hareketini konu almış. Dev-Yol'un öncülü THKP-C'nin ideolojik mirası ile olan çetrefilli ilişkisinden başlayarak pratikte de izdüşümü bulan (misal aktif savunma konsepti) teorik yanını serimliyor. Amaç ise merkezileşme sorunu yaşayan ve mahalli varlıklardan teşekkül hareketin (yazar savını hareketin ademimerkeziyetçi bir yapıya sahip olduğu üzerine kurmuş) nasıl kitleselleştiği ve darbe ile birlikte bu kitleyi nasıl kaybettiği üzerinde yoğunlaşmış. THKP-C ile kitle örgütü hüviyetinde Dev-Genç arasında ayrım ortaya konmuş. Can güvenliğini merkeze alan ve bu sayede kitleyi arkasında konsolide eden aktif hat, şiddet sarmalında boğulan halkın çözüm beklentisine karşılık veremeyince darbe başlamadan önce bile psikolojik bir yenilgiye dönüşüyor. Yazar performativit tanımını analizin temeline koysa da basit bir lisan halkın ve devrimcilerin karşılıklı bir faydacılık ekseninde hareket ettiği anlaşılıyor. 

KÖFN - ROCKSTAR (2021)

 Köfn'e niye takıldım bilmiyorum, sound ve duruşları ile yerli piyasada farklı bir yerde durmuş olmaları bir sebep belki. Az bir şarkılardan mütevellit kayıt dijital albüm olarak yayınlanmış olmalı. İsmiyle toplumun ve rock camiasının sinir uçlarıyla oynamaktalar. Bir sebep de bu olsa gerek, ne söylemişler ki farklı bir türe böyle gönderme yapmışlar, anlama çabamdır Şarkılara baktığımızda elektronik altyapı ile vokalim tam teşekkül uyum içinde olmadığı duyuluyor . Batılı normlarda Soygun benim en sevdiğim çalışma oldu. 5 parça yetersiz elbette, hele biri ototünlü rap destekli olunca yetersiz tabiri yetmez, negatif önyargılar depreşiyor. 5 parçada ne tarz yapıldığına karar verememe karmaşası. 

4,50/10

Orchestra Baobab - Tribute to Ndiouga Dieng (2017)

 Senegal müziğinin Küba'yı beslediğine kanıt bir meseldir. Anladığım kadarıyla grup kendi vokalleri Ndiouga Dieng'in vefatı ardından ona ithafen kaydedilmiş. Küba afro caz esintileri ile başlasak da  folk ezgileri hakimiyeti ele geçiyor, eh iyi de oluyor. Diğer kayıtlardan farkı enstrümanlardan koranın da eklenmesiymiş ki katkısı çok iyi. Saksafonla birlikte hoş, acı tatlı bir hava yaratılmış. Zirvesi de Sey olsa gerek, kalçamı mı kıvırtsam, rakı kadehi mi tokuştursam yoksa her ikisini mi yapsam, bilemedim.

7,75--/10

Weather Systems - Ocean Without a Shore (2024)

 Anathema ölmüş, yaşasın yeni Anathema! Hakikaten bilmiyordum grubun dağıldığını, kardeşlerin kavga ettiğini. Arkasından bir kardeş Danny'nin grubun 11. albümüne ithafen bu grubu kurduğunu. Ses olarak eski Anathema'yız gibiyiz aynısıyız vurgusu ki bizde de kısa süre önce konser verdiler, sanki biraz ihtiyaçtan, maddiyat yani. Aslında sound eskileri gerçekten de hatırlatıyor, enstrüman ve ruh da eksiklik olmakla beraber. Başlangıcı ne diyeyim ki gayet iyi. Sonrasında ismini aldığı art rock dönemleri de baskın hale geliyor. Yapacak bir şey yok, Anathema ile ilintili her grubu dinlemek bana farz. 

7,75--/10

Vüs'at O. Bener - Buzul Çağının Virüsü

 Tutunamayanlar'dan çok daha zor bir romandır. Yazarın Oğuz Atay ile arkadaş olması da tesadüf değil. Yalnız değerim bilinmedi diye hayıflanması yersiz. Bu hikayeyi anlayan çıkar mı ki? Sadece 2-3 hadi 4 sayfadan oluşan bölümleri ayrı ayrı okumak bir yöntem. Kimi bölüm bir mektup, kimisi dilin sınırlarının zorlandığı bir deneme, kimi de diyalog ağırlıklı. Bolca ironi. Amma karakterlerin izini sürebiliyoruz. Bölümler arası o kadar kopuk da değil. Kronoloji takip etmeyecek kadar da kaprisli, olsun. Osman var başrolde. Gençliğinden beriye. Bir yasak aşk , Viola diye seslendiği Şukufe. Kocası doktor prens. Bir arkadaşı intihar eder sevgisine. Savcı arkadaşının sonu tımarhane. Memuriyet, hapishane. En iyisi buraya bir bakın okuduktan sonra, faidesi olmayacak mıdır?

Reyhan Tutumlu: İpuçlarını İzlemek: Buzul Çağının Virüsü

NxWorries - Why Lawd? (2024)

 Grubumuzun ismi No Worries olsa gerek, grup ve şarkı isimlerine olur olmaz x yerleştirmek de bir süredir moda. Grup değil de proje de denebilir. Anderson.Paak ismiyle gayet bilinir işlere imza atan bir vokal ile Knxwledge (yazım hatası yoktur) namlı bir prodüktör müzisyenin güçlerinin bir araya gelmesiyle oluşmuş. Yeni tür soul deseler de hipdırıhop ve sample estetiği çok belirgin, sounda çok hakim. Eskiden 90'larda r+b şarkılarında nakaratta veya ayrı bir bölümde rapçiler devreye girerdi, bu öyle değil. Doğru dürüst beste yapısı da yok. Tamam dört dakikayı bulan parçalar da var ama 1 dakikalık da çok var. Çok yeni nesil işi olmuş bu. Bazen ama bazen atmosfer Fugees/Lauryn Hill'e yaklaşıyor. Ama mesele geçmişten beslenip 2010'lardan yükselen yeni sesin inşası. Ve o senelerde ben yokum. İşitsel açıdan narin dokunuşlar ve çeşitlilik ile farklılaşma yapılmış. Lakin söylem ve ana ritim dümdüz. Pek çok benzer örnekte rastlandığı üzere konuk sanatçılara yer verilmiş, en ünlüleri Snoop Dog (ki şarkıyla uyumu hiç olmamış) ve Thundercat vb. gibi. Çok çok etkilendiğimi söyleyemem, güzel parçalarda da keyif bozan bir şeyler eklemişler (kulak tırmalayan kaba tabirler) . Yalan söylemeyeyim tersi de mevcut. Daydream gibi bir şarkıyı elektro gitar üst aşamaya geçirmiş. Grup geleneksel üzgün soul havasına büründüğü ölçüde iyi iş çıkarıyor kanaatimce. Vokalin sesi de hiç fena değil. Ayrıca takip edilmeli.

6,50-/10